Mam już trochę lat na liczniku życia. Pamiętam okres gdy w telewizorze były tylko dwa programy, a potem trzy z regionalnym. Mało się tam działo. Dobry film zapowiadany był przez trzy, cztery tygodnie. Jednak na tej medialnej pustyni było parę jasnych punktów, a chyba dla mnie najjaśniejszym były ,,Sensacje XX wieku,,. Prowadzący Bogusław Wołoszański z wielką swadą i pewnością siebie opowiadał o epizodach historii. Wiele z odcinków kręconych było w oryginalnych plenerach. Zazdrościłem Bogusławowi możliwości zobaczenia i zwiedzenia miejsc niedostępnych wtedy dla przeciętnego beneficjenta FWP. Marzyłem o zobaczeniu Berchtesgaden, fortu Eben Emael i linii Maginota. Przygotowując się do wejścia między drzewa Heubemont ,,zataczałem,, kręgi po mapie by dołożyć coś do planu dnia. Trafiłem na małą ikonkę opuszczonej cytadeli w Montmedy i malutkiej kropki między nią a Heubemont. Ta malutką kropka był fort Villy. Sprawdziłem i serce zaczęło bić szybciej. Fort Villy zbudowano w przededniu II wojny światowej w pobliżu granicy z Belgią. To chyba najbardziej wysunięta placówka linii Maginota. Pobliskie Ardeny nie były brane pod uwagę przez geniuszy z francuskiego sztabu generalnego jako teren walk z uwagi na neutralność Belgii. Jak błędne było to założenie okazało się w maju i czerwcu 1940 roku.
Fort robi wrażenie. Panorama jaka rozlega się z jego szczytu daje pojęcie jak ta forteca panowała nad okolicą. Ślady wojny widoczne są na przestrzelinach i rykoszetach wież obserwacyjnych. Fort Villy był jedyną większą fortyfikacją linii Maginota zaatakowana w walce bezpośredniej.15 maja 1940 roku Niemcy dotarli do miasta Villy-La-Ferté, sektora bronionego przez 3 Kolonialną Dywizję Piechoty. Niemieckie jednostki otoczyły fort, a 104 żołnierzy i 3 oficerów zostało odciętych od reszty jednostki, z wyjątkiem łączności telefonicznej i radiowej. 18 maja blok I fortu został ostrzelany, a po północy również blok II. Dowódca, porucznik Bourguignon poprosił o pozwolenie na próbę ucieczki, której jednak odmówiono. Ostatni kontakt miał miejsce 19 maja o godzinie 5:30, po czym żołnierze w forcie zginęli w wyniku eksplozji, uduszenia i braku tlenu. Pochowano ich na małym cmentarzu obok bunkrów.
Sama linia Maginota była efektem doświadczeń I wojny światowej gdzie w pozycyjnych ,,rzeźniach,, zginęły miliony ludzi. Defensywna doktryna francuska zakładała uniknięcie walk pozycyjnych w umocnieniach polowych. Francuscy generałowie postulowali budowę silnych i nowoczesnych umocnień na granicy francusko-niemieckiej. Od nazwiska Andre Maginota ministra i gorącego orędownika budowy nazwano system linią Maginota. Długość pasma umocnień wynosiła 450 kilometrów, składała się z 600 obiektów bojowych a ogółem zbudowano 5800 infrastruktury. Koszt tej imponującej ekstrawagancji wyniósł prawie 3 miliardy franków.
Podstawowymi elementami Linii Maginota, tworzącymi jej najważniejsze odcinki były grupy warowne Najczęściej ich stosowany podział wyróżnia forty artyleryjskie, a więc bardzo duże bunkry, wyposażone w artylerię oraz małe forty, wyposażone jedynie w broń piechoty. Przeciętna duża grupa warowna liczyła 5–6 schronów, połączonych podziemną komunikacją oraz dodatkowe bloki wejściowe osobne dla piechoty i amunicji. Te ostatnie przystosowane były do wjazdu kolei wąskotorowej co daje pojęcie o ich wielkości. Były też forty znacznie większe przykładowo grupa „Hackenberg” posiadała 19 bloków, a grupa „Hochwald” – 17. Fort Villy składający się z dwóch schronów i dwóch kazamat artyleryjskich był spory a według powyższego opisu raczej niewielki na tle pozostałych. Jego rozmiar dowodzi jak mało wagi przykładano do ataku z kierunku Ardenów. Dla mnie Fort Ville jest prologiem zwiedzania linii Maginota.
